Powszechnie znana platforma Trek Domane przechodziła zmiany z każdą generacją, ale cel pozostaje niezmienny: Domane ma być wygodnym i wydajnym długodystansowym rowerem szosowym, który dodaje pewności i pozwala cieszyć się szybką, radosną i długą jazdą.

Domane pierwszej generacji zbudowany został z myślą o oponach 700 x 25c oraz hamulcach szczękowych, które musiały zacisnąć się na wąskiej obręczy. Pomijając siłę hamowania, cienkie opony wymagały wysokiego ciśnienia, więc inżynierowie i projektanci Treka opracowali rewolucyjną technologię pochłaniania nierówności, która czyniła jazdę wygodniejszą. Nazwali ten układ Rozdzielaczem IsoSpeed, często skracanym do samego IsoSpeed. IsoSpeed stanowił elastyczne łączenie między rurą podsiodłową i rurą górną, dzięki któremu rura podsiodłowa mogła odchylić się w większym stopniu niż w tradycyjnej ramie, co przekładało się na płynność i komfort jazdy.

Technologia ta pracowała tak sprawnie, że Fabian Cancellara, Lizzie Deignan i Elisa Longo Borghini sięgnęli na Domane szczytu podium podczas legendarnego wyścigu Paryż-Roubaix, gdzie nawierzchnia wystawia wszystkich na próbę.

Zbieranie przez lata nagród to oczywiście powód do dumy dla Treka, ale od 2012 wiele się zmieniło w technologiach rowerowych. Hamulce szczękowe ustąpiły miejsca tarczowym, które zajmują mniej miejsca i umożliwiają założenie większych opon. Dlatego pojemność opon zaczęła rosnąć w odpowiedzi na podążanie przez rowerzystów za sprawniejszą i jednocześnie płynniejszą jazdą. To właśnie dzięki rewolucji w oponach możliwe stało się stworzenie znacznie lżejszego roweru o mniej złożonej konstrukcji, podobnym poziomie pochłaniania nierówności i większej sztywności podczas pedałowania. Domane Gen 5 nadjeżdża

Zespołowi projektowemu Domane Gen 5 przyświecały trzy cele: ograniczenie mocy wibracyjnej1 przenoszonej na rowerzystę, poprawa sztywności podczas pedałowania, a także ograniczenie masy roweru. Moc wibracyjna to wskaźnik wykorzystywany przez zespół badawczy Trek Performance Research do pomiaru energii przenoszonej na rowerzystę podczas jazdy w trudnym terenie. Jak rower pozbawiony IsoSpeed wciąż zapewnia wygodną jazdę i jednocześnie większą sztywność przy pedałowaniu? Odpowiedź sprowadza się do trzech elementów: sztycy podsiodłowej, ramy i opony.

Geometria sztycy podsiodłowej i układ włókna węglowego zostały zoptymalizowane pod kątem pochłaniania wstrząsów w płaszczyźnie pionowej oraz sztywności bocznej. Owalny przekrój wewnętrzny sztycy umożliwia jej odginanie przy silnych uderzeniach, a jednocześnie dba o zachowanie sztywności bocznej, gdy siodełko jest obciążone podczas jazdy.

Tradycyjnie ramy umieszczano w specjalnych mocowaniach laboratoryjnych z obciążnikami zawieszonymi z siodełka w celu pomiaru całkowitego przesunięcia ramy i sztycy podsiodłowej. To standard, ale nie uwzględnia koła i opony w mierzonym układzie. Próba taka wykorzystuje również obciążenie statyczne, a nie realistyczne obciążenie dynamiczne. Pomiary pochłaniania wstrząsów przez cały układ stanowią wyzwanie, w szczególności przy uwzględnieniu dynamiki pedałowania w trudnym terenie, ale tu właśnie wkracza laboratorium Trek Performance Reasearch Lab. Powstało w celu badania interakcji między rowerzystą i rowerem w dynamicznym środowisku z pedałowaniem.

Kluczowym elementem laboratorium jest wykonana na zamówienie bieżnia segmentowa Woodway, dzięki której inżynierowie Treka mogą zamontować dowolną nawierzchnię. Pozwala im to zgłębić szczegóły dynamiki zachowania roweru, w którym to celu do bieżni dochodzi szeroka gama narzędzi do pozyskiwania danych. System rejestracji ruchu w trzech wymiarach, tensometry, akcelerometry zamontowane na rowerze – mawiamy, że w laboratorium „mierzymy wszystko od wybojów po ciało”. Dzięki temu zespół projektowy Domane mógł zadbać o to, by Domane następnej generacji osiągnął wyznaczone cele w zakresie osiągów.

Każdy segment rowerów został wyposażony w odblaskowe znaczniki, dzięki czemu możemy zobaczyć, jak różne obszary roweru reagują na teren w trzech wymiarach. W kontekście „płynności pracy podwozia”, czyli tego, jak płynnie jedzie się na rowerze, przyglądamy się znacznikom wokół środka suportu. Aby zrozumieć wrażenia rowerzysty, gdy siedzi na siodełku, obserwujemy ruch miednicy i siodełka. Co do zasady, jazda jest tym płynniejsza, im bardziej „sprzęgnięte” są miednica i siodełko. Innymi słowy, podczas jazdy w trudnym terenie siodełko może podrzucać rowerzystę, powodując w ten sposób oddzielenie miednicy i siodełka. Alternatywnie rowerzysta może wstać z siodełka i w ten sposób wygładzić jazdę, ale wiąże się to z ekstremalnym obciążeniem metabolicznym.

Wykres poniżej pokazuje średnią wartość dla okrążeń (czyli średnie przesunięcie na okrążenie wykonane na bieżni) przy prędkości 32 km/h dla Domane Gen 4 z oponami 32 mm oraz dla Domane Gen 5 z oponami 35 mm. Odchylenia standardowe między okrążeniami wskazują lekko cieniowane obszary otaczające krzywą. Cieniowane obszary pod krzywą są wypełnione lekko przezroczystym niebieskim i żółtym kolorem, więc kolor zielony wskazuje ich nachodzenie. Wskazane trendy pozostają identyczne przy wszystkich prędkościach, ale skupimy się na 32 km/h, ponieważ to przy niej daje się zaobserwować największe w danym terenie przesunięcie roweru w pionie. Jak widać różnica w „płynności pracy podwozia”, czyli przesunięciu w pionie środka suportu, wynosi 0,08 mm, a różnica w przesunięciu siodełka względem kości krzyżowej, czyli ich „sprzęgnięciu”, wynosi zaledwie 0,11 mm. Można by więc określić różnicę w charakterystyce rowerów Gen 5 i Gen 4 jako praktycznie niezauważalną.